Đài thiên văn Jodrell Bank, nơi đã có mặt tại Vương quốc Anh gần 70 năm, đang đối mặt với nguy cơ đóng cửa sau khi mất nguồn tài trợ. Theo thông tin từ BBC, quyết định này được cho là sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến nghiên cứu thiên văn và đào tạo các nhà thiên văn học tương lai tại nước này.
Jodrell Bank, với kính thiên văn Lovell, đã đóng vai trò quan trọng trong việc nghiên cứu các thiên hà xa xôi và đào tạo hàng nghìn nhà khoa học. Tuy nhiên, UK Research and Innovation (UKRI) đã thông báo rằng ngân sách hàng năm 2,8 triệu bảng cho đài thiên văn sẽ bị cắt giảm do chi phí nghiên cứu vật lý và hoạt động của các phòng thí nghiệm tăng cao.
Nguyên nhân cắt giảm ngân sách
UKRI, cơ quan tài trợ nghiên cứu của Vương quốc Anh, đã phải đưa ra quyết định khó khăn này trong bối cảnh ngân sách hàng năm gần 10 tỷ bảng của họ cần được phân bổ cho các lĩnh vực nghiên cứu có tiềm năng tạo ra ngành công nghiệp và việc làm mới. Điều này đồng nghĩa với việc nhiều dự án thiên văn quan trọng đang bị ảnh hưởng.
Quyết định này không chỉ ảnh hưởng đến Jodrell Bank mà còn đến các dự án nghiên cứu khác như James Clark Maxwell Telescope tại Hawaii và Vera Rubin Telescope tại Chile. Việc cắt giảm ngân sách này có thể khiến Vương quốc Anh tụt lại phía sau trong lĩnh vực thiên văn học, đặc biệt khi các quốc gia khác đang đầu tư mạnh mẽ vào các đài quan sát quốc gia của họ.
Ảnh hưởng đến cộng đồng khoa học
Việc đóng cửa Jodrell Bank sẽ không chỉ ảnh hưởng đến 28 công việc tại đây mà còn tác động đến gần 3.000 nhà khoa học đang sử dụng các thiết bị tại đài thiên văn này cho nghiên cứu của họ. Giáo sư Simon Garrington, phó giám đốc của Jodrell Bank, cho biết mọi người đều cảm thấy “rất đau lòng” trước quyết định này. Ông nhấn mạnh rằng Jodrell Bank không chỉ là một cơ sở nghiên cứu mà còn là biểu tượng của khoa học tại miền tây bắc nước Anh.
Đài thiên văn đã góp phần vào nhiều công trình nghiên cứu quan trọng và được công nhận là di sản thế giới của UNESCO vào năm 2019. Điều này càng làm tăng thêm sự lo ngại về việc mất đi một trong những cơ sở nghiên cứu hàng đầu của Vương quốc Anh.
Triển vọng tương lai
Trong bối cảnh này, các nhà nghiên cứu đang kêu gọi tìm kiếm nguồn tài trợ thay thế để duy trì hoạt động của kính thiên văn Lovell và mạng lưới kính thiên văn tại Jodrell Bank. Họ cho rằng việc cắt giảm này sẽ gây hại cho tương lai của nghiên cứu thiên văn tại Vương quốc Anh, đặc biệt khi các dự án như Square Kilometre Array (SKA) đang được xây dựng tại Nam Phi và Úc.
Giáo sư Michael Kramer, giám đốc điều hành của Viện Nghiên cứu Thiên văn Max Planck tại Bonn, cho rằng quyết định của UKRI là “ngắn hạn về mặt khoa học, công nghệ và kinh tế”. Ông nhấn mạnh rằng việc cắt giảm ngân sách sẽ khiến Vương quốc Anh mất đi khả năng nghiên cứu thiên văn radio, một lĩnh vực mà họ đã từng dẫn đầu.
Kết luận
Quyết định cắt giảm ngân sách cho Jodrell Bank không chỉ là một tổn thất cho cộng đồng khoa học mà còn là một bước lùi nghiêm trọng cho nghiên cứu thiên văn tại Vương quốc Anh. Nếu không tìm được nguồn tài trợ thay thế, Jodrell Bank sẽ không còn khả năng tiếp tục đóng góp vào những nghiên cứu quan trọng trong tương lai. Đây là thời điểm cần thiết để cộng đồng khoa học và các nhà hoạch định chính sách cùng nhau tìm kiếm giải pháp nhằm bảo vệ những di sản khoa học quý giá này.
TH (phapluatxahoi.kinhtedothi.vn)
