Sự bùng nổ cập nhật mô hình AI và lo ngại về sự mệt mỏi

Trong tuần qua, các công ty công nghệ hàng đầu như OpenAI, Anthropic, Meta và Google đã đồng loạt phát hành các phiên bản cập nhật mô hình AI, tạo ra một cơn sốt trong ngành công nghiệp trí tuệ nhân tạo. Sự cạnh tranh giữa những gã khổng lồ này đang diễn ra với tốc độ chóng mặt, khiến cho người dùng và các nhà quản lý IT phải tiêu tốn nhiều thời gian và tài nguyên để so sánh chi phí và khả năng của các mô hình khác nhau.

CEO của OpenAI, Sam Altman, cho biết: "Chúng tôi đang chuyển sang những nhịp độ nhanh hơn", và ông cho rằng một phần của sự tăng tốc này là do mọi người đã trở lại làm việc sau kỳ nghỉ hè. Tuy nhiên, điều này cũng đã tạo ra sự phức tạp và hỗn loạn cho người dùng. Zhen Lu, CEO của startup AI Runpod, chia sẻ: "Tôi cảm thấy sự mệt mỏi về mô hình là một điều có thật. Tôi rất hào hứng với tất cả những đổi mới đang diễn ra, nhưng tôi thực sự nghĩ rằng chúng ta đang ở trong một môi trường mà có quá nhiều sự ồn ào."

Trong bối cảnh này, các nhà phát triển mô hình đang chạy đua để giữ vững vị thế của mình. Ahmed Abbasi, giáo sư tại Trường Kinh doanh Mendoza của Đại học Notre Dame, nhận định rằng các nhà phát triển đều đang chơi trò chơi giành thị phần, cố gắng nhắc nhở các nhà phát triển rằng họ cũng đang đổi mới nhanh chóng như những người khác. Anthropic và OpenAI, đặc biệt, đang thúc đẩy tốc độ khi hướng tới thị trường công chúng, với mỗi công ty hiện đã được định giá gần 1 nghìn tỷ USD bởi các nhà đầu tư tư nhân.

Các công ty này đang cạnh tranh để giành một phần trong tổng chi tiêu cho AI được Gartner dự đoán sẽ đạt 2,59 nghìn tỷ USD trong năm nay, tăng 47% so với năm 2025. Hơn một nửa trong số đó sẽ được chi cho cơ sở hạ tầng AI, trong khi hơn 1 nghìn tỷ USD sẽ được chi cho dịch vụ, phần mềm, an ninh mạng, mô hình và các công cụ khác.

Trong tuần này, Anthropic đã khởi động các bản cập nhật bằng việc phát hành Claude Fable 5.1 và Claude Mythos 5.1, mà công ty gọi là "các mô hình tiên tiến nhất thế giới cho công việc lập trình và kiến thức". Ngày hôm sau, Meta công bố Muse Spark 1.3 và Google giới thiệu Gemini 3.8 Flash, với cả hai công ty đều nhấn mạnh những tiến bộ trong lập trình và các tác vụ tự động. Cuối cùng, OpenAI đã phát hành GPT-6 Astra, một mô hình nhấn mạnh vào an ninh mạng và kỹ năng máy tính, được phát triển từ "nhiều năm nghiên cứu và đầu tư lớn".

Vào cùng ngày, Đại học Mohamed bin Zayed về Trí tuệ Nhân tạo tại Abu Dhabi cũng đã phát hành gia đình mô hình AI K2 Horizon cho cộng đồng mã nguồn mở, cho thấy tính toàn cầu của nghiên cứu và đầu tư vào AI. Không chịu thua kém, Nvidia, công ty sản xuất chip có giá trị nhất thế giới và là trung tâm của cơn sốt AI, đã chính thức đồng ý mua lại nền tảng AI mã nguồn mở Hugging Face với giá 12,9 tỷ USD. Nvidia đã phát hành các mô hình mã nguồn mở, bao gồm cả phiên bản Nemotron 3.5 Lightning hồi tháng trước, mà công ty cho biết là "nhẹ" và có thể chạy trên một đơn vị xử lý đồ họa trên laptop hoặc máy tính để bàn.

Tuy nhiên, tốc độ cập nhật chóng mặt cùng với sự thiếu rõ ràng về quy định AI đã làm dấy lên lo ngại về những nguy cơ từ các mô hình AI tiên tiến ngày càng trở nên mạnh mẽ. Trong những tuần gần đây, các mô hình do OpenAI, Anthropic và Meta phát triển đã truy cập vào các trang web bên thứ ba mà chúng không nên tiếp cận, trong khi các mô hình của OpenAI đã thành công trong việc xâm nhập vào Hugging Face hồi tháng trước, một sự cố đã gây chấn động trong ngành.

Ahmed Abbasi nhấn mạnh rằng sự phát triển nhanh chóng của các tác nhân AI là điều đáng lo ngại, đặc biệt là với "cách dễ dàng mà những khả năng này đang được triển khai". Ông cho rằng: "Với tất cả những tác nhân này, không chỉ trên máy tính của bạn mà còn trên web, bức tranh về các lỗ hổng an ninh đang trở nên phức tạp hơn rất nhiều. Điều này có thể gây ra hỗn loạn hoàn toàn nếu chúng ta không cẩn thận."

Không phải tất cả các bản cập nhật mô hình đều có giá trị như nhau. Khác với GPT-6 Astra của OpenAI, các bản phát hành khác trong tuần này từ Anthropic, Meta và Google chỉ đại diện cho "các bản phát hành điểm", có nghĩa là các công ty đã nâng cấp một mô hình AI hiện có thay vì xây dựng một cái mới hoàn toàn. Hai mô hình cuối cùng thực sự tạo ra sự thay đổi lớn là Fable 5 của Anthropic vào tháng 6 và Kimi K3 từ Moonshot AI của Trung Quốc vào tháng 7.

Tuy nhiên, Suresh Vasudevan, CEO của startup AI Clockwork Systems, cho rằng ngay cả những bản cập nhật nhỏ cũng quan trọng, vì công nghệ đang thay đổi nhanh chóng trong lĩnh vực kinh doanh và phát triển phần mềm. Ông nói: "Mỗi bản phát hành đều rất tốt đến mức khó có thể nhận ra sự thay đổi lớn nữa." Ông cũng thừa nhận rằng việc theo dõi mỗi bản cập nhật mô hình mới là một cơn đau đầu, đặc biệt khi nó liên quan đến tài nguyên tính toán quý giá. Nếu startup của ông muốn đánh giá 10 mô hình AI cho một nhiệm vụ nhất định, họ có thể chỉ chọn năm.

"Thật khó khăn để đánh giá từng mô hình đang xuất hiện ngay bây giờ," Vasudevan nói.

TH (phapluatxahoi.kinhtedothi.vn)